BMBSOFT Coğrafi Bilgi sistemleri, Sağlık sistemleri ile entegre çalışacak ve uluslar arası ihtiyaçları karşılayacak şekilde özgün olarak tasarlanmış ve geliştirilmiştir.
CBS 1.Basamak Sağlık kurumlarında yüzlerce hekimin sahadaki anlık verilerini bir merkezde coğrafi adres tabanlı olarak toplamak, anlık elde edilen muayene ve diğer sağlık verilerini, yüksek çözünürlüklü uydu görüntüleri üzerinden Ev Tespit Fişleri ile eşleştirerek, nüfusun coğrafyadaki dağılımını izlemek, birlikte yorumlamak, sağlık bilgilerine mouse yardımı ile anında ulaşmaktır.
Sistem yönetim birimlerine sağlık alanında hızlı bilgi sahibi olma, sonuç ve yorum üretmede katkı sağlama, geleceğe yönelik planlar hazırlanmasını kolaylaştırma, verimlilik ve hizmet kalitesi yükseltme gibi avantajlar getirir.
Gelecekteki muhtemel hastalık ve sakatlıkların riskini, ciddiyetini ve süresini en aza indirecek veya engelleyecek, hastanın farkında olmadığı hastalık belirtileri ortaya çıkmadan önce teşhis edip, tedavinin hastalığın erken döneminde yapılmasını sağlayan hastalık öncesi sağlık hizmetlerini Coğrafi Bilgi Sistemleri ile etkinleştirmek projemizin ana temasıdır.
Kişinin ve toplum sağlığının korunup geliştirilmesi için, kişiye ve çevreye yönelik olarak alınacak tedbirler hızla güncellenebilen uydu görüntüleri ile kontrol altına alınabilir.
Geliştirilen sistem, TUİK (Türkiye istatistik kurumu) ce ulaşımına izin verilen kişi, şehir, ülke, adres bilgilerini sağlık sistemine entegre ederek yüksek çözünürlüklü uydu görüntüleri ile hane bazlı uzaktan algılamayı kullanarak demografik sorgulama yapma imkanını sağlayan uygulama yazılıdır.
Bu sistem Sağlık Bilgi Sistemlerini Coğrafi Bilgi Sistemleri ile entegre hale getirmiştir. Günlük hayatımızdaki her karar coğrafi gerçekler tarafından etkilenmekte, kısıtlanmakta ve kontrol edilmektedir. Artan nüfusa karşın, azalan doğal kaynaklar ve yeryüzünde geri dönülemez zararlara yol açması Coğrafi Bilgi Sistemlerinin yaygın kullanım nedenlerinden bazılarıdır.
Coğrafi adres tabanlı adres bilgisi ile, ETF-KSF nüfusu tamamen gerçek zamanlı ve ölçekli oluşmakta böylece sağlık istatistiklerine ulaşılması kolay olmaktadır. Sağlık ocağında yapılan muayene sonucunda hastaya konulan kanser tanısı, kuş gribi gibi bildirimi zorunlu bir hastalığın girilmesi ile sistem ilgili formu online hazırlayarak, kanser taramalarına katkı sağlamakta adres yoğunluklarına ait bilgiler oluşturmaktadır. Bu sistem ile, yüksek çözünürlüklü uydu görüntüleri üzerinden bilgilere ulaşılmakta, Kanser kayıt bilgi sistemi, Kuş gribi, Kanamalı Kırım Kongo hastalığı için hızlı tedbir alma imkanını sunmaktadır.
Bilişim Teknolojileri; "sağlık hizmetlerinin" niteliğini, etkinliğini ve verimliliğini büyük ölçüde artırmakta, kalitesini yükselmektedir. Hizmetlerin standartlaştırılması ile, toplum sağlığı yakından izlenebilmekte, ölçülebilir ve karşılaştırılabilir hale gelmektedir. Coğrafi Bilgi Sistemleri hastane, aile hekimi ve sağlık müdürlükleri arasında kişi bazlı entegrasyonu sağlayarak, uydu görüntüleri veya google eart üzerinden kişi sağlık verileri ve çapraz sorgulamalarına imkan sunmaktadır.
Hastalıkların coğrafyadaki dağılımını bilmek hem salgınlara hızlı müdahale imkanı sağlar, hem de sağlık politikalarını coğrafyaya göre yönlendirebilmek için bilgiler verir.
Sağlık yazılımlarımız ile hem entegre hem de, bağımsız çalışabilen, ihtiyaç duyulduğunda başka sistemlere entegre olabilen coğrafi bilgi sistemi yazılımımız, sağlık sektörüne verilerin yorumlanmasında, sektörel önleyici tedbirlerin alınmasında gerekli yardımı sağlamaktadır.
Sistemin sağladığı kolaylıklardan bazıları
Sistemin dinamik veri tabanı yapısı, yüksek çözünürlüklü uydu görüntüleri ve Coğrafi Bilgi Sistemi entegrasyonu ile uydu görüntüleri üzerinden sınırsız sayıda sorgulama işlemleri on-line olarak yapılabilmektedir. Sistemin google eart üzerinde de çalışan yapısı sistemin saha maliyetleri ve uydu lisanslama maliyetlerini de düşürmektedir.
● Tarih aralığında hastaların tanıya göre dağılımı coğrafi bilgi sistemi üzerinden izlenebilir. (örneğin Kırım-Kongo kanamalı ateşi, brucella, guatr gibi)
● 0-12 Aylık bebeklerin yaşadığı bölgeler izlenebilir (Doğurgan nüfusun dağılımı).
● Aşısı eksik olanlar kişiler coğrafya üzerinde izlenebilir (Ulaşılamayan bölge).
● Gebelerin bulunduğu binalar ve gebe izlemi yapılmamış binaların coğrafyadaki dağılımları izlenebilir.
● Çocuk izlemini yaptırmamış kişilerin bulunduğu binalar belirlenebilir.
● Gelişimi normalin altında olan çocukların olduğu binalar belirlenir.
● Bebek ve gebe ölümlerinin en fazla yaşandığı bölgeler belirlenebilir.
● Aranan cadde üzerindeki binalar, meskenler ve burada oturan (ETF Nüfusu) kişiler görülebilir.
● Günlük belirtilensayıda hasta muayene eden aile hekimlerinin merkezlerinirenklendirir, burada hizmet veren hekimlerin listesini gösterebilir. (örneğin 50 ve üzeri)
● Belirtilen zaman aralığında en çok doktora gidenlerin bulunduğu binaları renklendirebilir ve bu kişileri gösterebilir. (örneğin1 yıl, 6 ay, 3 ay, 1 ay içerisinde, belirtilen sayıda)
● Yaş aralığına göre, cinsiyete, eğitim durumuna göre nüfusun en yoğun olduğu bölgeler belirlenebilir.
● Bildirimi zorunlu, bulaşıcı hastalık tespit edilen bölge, köy-mahalleler harita üzerinde işaretlenebilir.
Coğrafi Bilgi Sistemlerinin diğer hizmetleri şu şekilde sıralanabilir
● Afet Yönetimi Bilgi Sistemi (Valilikler, İl Özel İdareleri, Belediyeler)
● Digital ve On-line Müşteri Coğrafi Dağılım Haritası (Sektörel müşteri dağılımının adrese göre harita üzerinde görüntülenebilmesi)
● Digital Abone Coğrafi Dağılım Haritası (Türk Telekom ve diğer kurumlar)
Sağlıkta Uzaktan Algılama;
Uydu görüntülerinin işlenmesi - yorumlanması - sayısallaştırılması, grafik ve grafik olmayan verilerin entegrasyonu, veri tabanı yönetimi gibi aşamaların tamamı BMBSOFT tarafından gerçekleştirilen / yönetilen sistemin avantaj ve özellikleri:
● Artan nüfus, azalan doğal kaynaklar, gecikmelerden kaynaklı çocuk hastalıkları ve bebek ölümleri için hızlı çözümler sunacak etkin bir yönetim imkanı sunar.
● Aşılama, içme suyu ve yiyeceklerin denetlenmesi, ana-çocuk sağlığı, hastalık tarama programları, atıkların denetimi, hayvan hastalıklarının denetimi, hava ve su kirliliği gibi hastalık riski taşıyan çevre şartlarının kontrolü gibi faaliyetler CBS üzerinden sağlanabilir.
● Beslenme, aile planlaması, kronik hastalıkların önlenmesi ve erken teşhisler CBS üzerinden yürütülebilir.
● Sistem, haritacılık bilgisi olmayan personellerce kolaylıkla kullanabilecek şekilde tasarlanmıştır.
● Uydu görüntüleri üzerinden sağlık kurumları, İşyerleri, eczaneler, okullar, yurtlar, hastaneler, cihaz durumları, vatandaşlara ait nüfus bilgileri, eğitim durumları vb. bilgiler alınabilir.
● Uydu görüntülerinden alınan rapor ve istatistiki bilgiler ile (Vatandaşlara ait nüfus bilgileri, eğitim durumları, sağlık şartları, işyeri sayıları, türleri vb.) yönetimsel planların daha doğru ve hızlı yapılmasına katkı sağlar.
● Coğrafi adres kodlu ve koordinatlı nüfus bilgileri ile hastalıkların yoğunlaştığı bölgelerin takibi, kolay ve hızlı bir şekilde yapılabilir.
● Hekimlerin hastasına teşhis koyduktan sonra hastanın yaşadığı coğrafya ile etkileşimini takip edebilmesi, sağlık bilgi sistemlerine yeni bir bakış açısı kazandıracaktır.
● Altyapı hizmetleri ile kurumlar arası koordinasyon güçlenecektir.
● Diğer kamu kurumu ve özel kuruluşlarının hizmetlerine etkinlik kazandırarak, büyük kolaylıklar sağlayacaktır.
● Ü
s
t üste aynı bölgeden aynı tanı ile gelen hastalar bakanlık ve il bazında erkenden tespit edilerek zamanında müdahale edilebilecek, erken teşhis konulabilecek, yetkililer sistemin getireceği yorumlama sonucu bunu salgın, toplu zehirlenme gibi sebeplere bağlayabilecektir.
● Aynı hastalık tanısı konulan hastaların sayısının il veya ilçe bazında artması ile bu hastaların coğrafyadaki dağılımları izlenerek konu hakkında anlamlı sonuçlar çıkarılarak, hızlı refleks ile kısa sürede çözüm geliştirilmesine ve kontrol altına alınmasına imkan sağlanacaktır.
● Bu şekilde oluşmuş veri tabanından, düzenlenmiş uydu görüntüleri üzerinden sınırsız sayıda sorgulama işlemi yapılabilecektir.
● Belirlenen zaman aralığındakiolguların coğrafi dağılımı, doğurgan nüfusun dağılımı, aşısı eksik olan bölgeler, kanser hastalarının yoğunlaştığı bölgeler, bebek ölüm oranlarının yüksek olduğu bölgeler, bildirimi zorunlu bulaşıcı hastalık tespit edilen bölgeler uydu görüntüleri üzerinden ülke mozaiği, detayında İl, İlçe, Belde, Köy mahalle şeklinde detaylandırılarak izlenebilir.
● Aile hekimi için, kendisine bağlı nüfusun adres karmaşası sona erecektir.
● Müdürlükler ve Toplum Sağlığı Merkezleri mevcut uydu görüntüleri üzerinden on-line hasta bilgisi, Nüfus ETF bilgileri, eğitim durum bilgisi, hastalıkların yoğunlaştığı bölgeleri kolay ve hızlı bir şekilde izleyebilecek, buna göre planlamalar yapılabilecektir.
● Şehirde tekrardan nüfus sayımı yapma ihtiyacı, güncellenen kişi verileri ile ortadan kalkacaktır.
● Renklendirmeli haritalama ile, Aile hekiminin mesul olduğu adres ve binaları ve dağılımları görülebilir.
● Su ve hava kirliliğinin olduğu bölgeler takip edilebilir.
● ‘Tele-Tıp` projesinin hayata geçmesi ile Hekimler, Coğrafi Bilgi Sistemleri ile uydu görüntüleri üzerinden hastaların laboratuar sonuçlarını, dijital radyoloji görüntülerine de ulaşabilecektir.
Verilerin toplanması, yönetimi ve coğrafi harita üzerinden analizi
Projenin temel hedefi, uzaktan algılama uydularına ait yüksek çözünürlüklü uydu görüntüleri ve ETF gibi sözel verileri coğrafi bilgi sistemleri çatısı altında birleştirmek ve birlikte yorumlanmasına imkân sağlamaktır.
Bu amaçla oluşturulan sistem ile firmamız, tüm sağlık sorgulama ve izlemlerini, Daireden başlayarak Bina, Mahalle-Köy, Belde, İlçe ve İl genelinde, uydu görüntüsü üzerinden ve on-line olarak gerçekleştirilmesini sağlayan bir sistem sunmaktadır.
Geliştirilen bu yeni sistemin bir diğer avantajı da, Aile Hekimliği uygulamaları dışında (bağımsız olarak da) mevcut sistemlere eklenebilir olmasıdır.
Sistem, aynı veri tabanını kullanacak bir CBS modülü olarak mevcut sağlık bilgi sistemlerine ve hastane sistemlerine monte edilebilmekte ve yüksek çözünürlüklü uydu görüntüleri üzerinden, önceden toplanmış verilerin sorgulanmasına, ayrıca yeni verilerin de on-line izlenmesine fırsat vermektedir.
Özetle, Coğrafi Bilgi Sistemi ve Uzaktan Algılama Projemiz; 1.Basamak, 2.Basamak Sağlık Bilgi Yönetim Sistemleri ve Aile Hekimliği Bilgi Sistemleri ile entegre çalışmaktadır.
CBS, bulunduğu "coğrafyanın özelliklerine hakim kartal" gibi değerlendirilebilir. Sistem bölgeyi resmetme ve anlamlandırma yetisini beraberinde getirir.
